Biên soạn: Luật sư Phạm Văn Duẩn, theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 (sửa đổi, bổ sung theo Luật số 85/2025/QH15). Bài viết phân tích vì sao đơn khởi kiện bị trả lại và cách xử lý đúng quy định.
Nhiều người dân tự soạn đơn khởi kiện, nộp lên tòa rồi chờ mãi không thấy thụ lý, đến khi hỏi lại mới biết đơn đã bị trả lại từ tuần trước vì thiếu một chi tiết nhỏ. Mỗi lần đơn bị trả lại là mất thêm thời gian, đôi khi ảnh hưởng đến thời hiệu khởi kiện. Nếu cần hỗ trợ soạn đơn khởi kiện đúng chuẩn ngay từ đầu, có thể gọi hotline 0907 399 266.
8 lý do phổ biến khiến đơn khởi kiện bị trả lại
Theo Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, Tòa án trả lại đơn khởi kiện trong các trường hợp sau:
người khởi kiện không có quyền khởi kiện hoặc không có đủ năng lực hành vi tố tụng dân sự; chưa có đủ điều kiện khởi kiện theo quy định pháp luật (ví dụ chưa qua thủ tục hòa giải bắt buộc đối với một số loại tranh chấp); sự việc đã được giải quyết bằng bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật;
hết thời hiệu khởi kiện mà không có lý do chính đáng để khôi phục; vụ việc không thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án; người khởi kiện không sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện theo đúng yêu cầu của Tòa trong thời hạn quy định; người khởi kiện không nộp tiền tạm ứng án phí trong thời hạn; người khởi kiện rút đơn khởi kiện.
Yêu cầu sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện: cách xử lý để không bị trả đơn
Theo Điều 193 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, nếu đơn khởi kiện chưa ghi đầy đủ nội dung theo quy định, Tòa án thông báo cho người khởi kiện sửa đổi, bổ sung trong một thời hạn nhất định, do Thẩm phán ấn định nhưng không quá 30 ngày. Nội dung thường bị yêu cầu bổ sung gồm:
thông tin về người bị kiện (địa chỉ cụ thể, không chỉ ghi tên công ty); yêu cầu khởi kiện chưa rõ ràng, cụ thể; tài liệu, chứng cứ kèm theo chưa đầy đủ. Nếu người khởi kiện sửa đổi, bổ sung đúng hạn, Tòa án sẽ xem xét thụ lý; nếu không, Tòa án trả lại đơn khởi kiện theo Điều 192.
Khiếu nại việc trả lại đơn khởi kiện: quyền của người khởi kiện
Theo Điều 194 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được văn bản trả lại đơn khởi kiện, người khởi kiện có quyền khiếu nại với Chánh án Tòa án đã trả lại đơn khởi kiện. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận khiếu nại, Chánh án Tòa án phải ra một trong các quyết định: giữ nguyên việc trả lại đơn khởi kiện, hoặc nhận lại đơn khởi kiện và tài liệu, chứng cứ kèm theo để tiến hành thụ lý vụ án.
Một tình huống thực tiễn (minh họa)
Giả định: Tình huống dưới đây được xây dựng để minh họa cách áp dụng pháp luật, không phải vụ việc cụ thể đã xảy ra.
Chị H nộp đơn khởi kiện đòi nợ 500 triệu đồng nhưng chỉ ghi “Công ty TNHH ABC” mà không ghi địa chỉ cụ thể của công ty bị kiện. Tòa án ra thông báo yêu cầu chị H bổ sung địa chỉ trụ sở chính và địa chỉ giao dịch thực tế của công ty trong 15 ngày.
Chị H liên hệ luật sư để xác minh địa chỉ qua cổng thông tin đăng ký doanh nghiệp quốc gia, bổ sung đúng hạn kèm bản in thông tin đăng ký doanh nghiệp, Tòa án thụ lý vụ án trong tuần kế tiếp.
Rủi ro cần lường trước khi nộp đơn khởi kiện
- Không ghi đầy đủ địa chỉ của người bị kiện: nguyên nhân phổ biến nhất khiến đơn khởi kiện bị trả lại hoặc bị yêu cầu sửa đổi, bổ sung.
- Nộp đơn sau khi đã hết thời hiệu khởi kiện mà không có căn cứ xin khôi phục: Tòa sẽ trả đơn ngay, không xem xét nội dung vụ việc.
- Không nộp tạm ứng án phí đúng hạn sau khi được thông báo: đơn sẽ bị trả lại dù nội dung đơn hợp lệ.
- Bỏ lỡ thời hạn 10 ngày khiếu nại việc trả đơn: mất quyền yêu cầu Chánh án xem xét lại.
Căn cứ pháp lý áp dụng
Để tránh rơi vào tình huống đơn khởi kiện bị trả lại lần thứ hai, người khởi kiện nên chuẩn bị hồ sơ kỹ ngay từ đầu, đặc biệt là địa chỉ chính xác của bị đơn và chứng cứ kèm theo. Điều 192, 193, 194 Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 (sửa đổi, bổ sung theo Luật số 85/2025/QH15). Tham khảo thêm các trường hợp trả lại đơn khởi kiện trên Thư viện Pháp luật. Người đang gặp vướng mắc về đòi nợ doanh nghiệp nên đọc thêm để chuẩn bị hồ sơ khởi kiện đầy đủ ngay từ đầu, tránh bị trả đơn.
Câu hỏi thường gặp về đơn khởi kiện bị trả lại
Đơn khởi kiện bị trả lại có được nộp lại không?
Có. Người khởi kiện có quyền nộp đơn khởi kiện lại nếu vẫn còn thời hiệu khởi kiện và khắc phục được lý do bị trả lại theo Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
Thời hạn sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện là bao lâu?
Do Thẩm phán ấn định tùy từng vụ việc nhưng không quá 30 ngày theo Điều 193 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015; trường hợp đặc biệt có thể gia hạn nhưng không quá 15 ngày.
Không đồng ý với việc trả lại đơn thì phải làm gì trong bao lâu?
Phải khiếu nại với Chánh án Tòa án đã trả đơn trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận văn bản trả lại đơn khởi kiện theo Điều 194 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
Nguồn tham khảo
Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13; Luật số 85/2025/QH15; Thư viện Pháp luật.
Bài viết do Luật sư Phạm Văn Duẩn biên soạn nhằm cung cấp thông tin pháp lý tham khảo, không thay thế ý kiến tư vấn cụ thể cho từng vụ việc. Liên hệ hotline 0907 399 266 để được tư vấn trực tiếp.
2 bình luận về “Đơn Khởi Kiện Bị Trả Lại: 8 Lý Do Thường Gặp Và Cách Sửa”